Εφαρμογές Μαθηματικών
Κάθε εφαρμογή αντιστοιχεί σε μια ενότητα του σχολικού βιβλίου και τις βρίσκεις με τη σειρά των κεφαλαίων. Δίπλα σε κάθε μία υπάρχει η θεωρία σε μικρά βήματα, με λυμένα παραδείγματα, δραστηριότητες και ασκήσεις με λύσεις. Όλα είναι δωρεάν, χωρίς εγγραφή, και δουλεύουν και στο κινητό.
Άλγεβρα
Κεφ. 1Αλγεβρικές παραστάσεις

§ 1.1
Τετραγωνική ρίζα και οι ιδιότητές της
Η τετραγωνική ρίζα ενός αριθμού είναι η πλευρά του τετραγώνου με αυτό το εμβαδόν. Από εκεί φαίνεται πώς απλοποιείς το √20 σε 2√5 και γιατί το √α + √β δεν κάνει √(α + β).
Μόνο η εφαρμογή: Τετραγωνική ρίζα και οι ιδιότητές της
§ 1.2
Μονώνυμα και αριθμητική τιμή
Τι είναι μονώνυμο και πώς βρίσκεις την τιμή μιας παράστασης. Με πλακίδια βλέπεις ποια μονώνυμα προσθέτονται σε έναν όρο και τι γίνεται όταν πολλαπλασιάζεις δύο.
Μόνο η εφαρμογή: Μονώνυμα και αριθμητική τιμή
§ 1.3
Πρόσθεση και αφαίρεση πολυωνύμων
Πολυώνυμα, ο βαθμός τους και η τιμή P(x). Προσθέτεις και αφαιρείς με πλακίδια + και −: ένα + και ένα − ίδιου σχήματος κάνουν 0 και ό,τι μένει είναι το αποτέλεσμα.
Μόνο η εφαρμογή: Πρόσθεση και αφαίρεση πολυωνύμων
§ 1.4
Πολλαπλασιασμός πολυωνύμων
Το γινόμενο πολυωνύμων ως εμβαδόν ορθογωνίου. Ρυθμίζεις τους δύο παράγοντες, βλέπεις κάθε κομμάτι όρου επί όρο, τα πρόσημά του και την αναγωγή των όμοιων όρων.
Μόνο η εφαρμογή: Πολλαπλασιασμός πολυωνύμων
§ 1.5
Αξιοσημείωτες ταυτότητες
Οι αξιοσημείωτες ταυτότητες (α + β)², (α − β)², (α + β)(α − β), (α + β)³ ως εμβαδά και όγκος. Ρυθμίζεις τα α, β και μετακινείς τα κομμάτια για να δεις από τι αποτελείται κάθε ταυτότητα.
Μόνο η εφαρμογή: Αξιοσημείωτες ταυτότητες
§ 1.6
Παραγοντοποίηση
Η παραγοντοποίηση πολυωνύμων ως πλακίδια που συναρμολογούνται σε ορθογώνιο. Ρυθμίζεις τους παράγοντες m, n μέχρι να ταιριάξουν το άθροισμα και το γινόμενο με το πολυώνυμο. Κοινός παράγοντας, διαφορά τετραγώνων, τριώνυμο.
Μόνο η εφαρμογή: Παραγοντοποίηση
§ 1.7
Διαίρεση πολυωνύμων
Η διαίρεση πολυωνύμων στη διάταξη του σχολικού βιβλίου, Δ(x) πάνω από δ(x) με το πηλίκο κάτω από τον διαιρέτη. Δείχνει κάθε γύρο βήμα-βήμα (διαίρεση πρώτων όρων, πολλαπλασιασμός, αντίθετο, πρόσθεση), τις λείπουσες δυνάμεις, τον έλεγχο Δ = δ · π + υ και το θεώρημα του υπολοίπου.
Μόνο η εφαρμογή: Διαίρεση πολυωνύμων
§ 1.8
Ε.Κ.Π. και Μ.Κ.Δ. παραστάσεων
Κάθε παράσταση γράφεται ως γινόμενο πρώτων παραγόντων, ένας παράγοντας ανά στήλη με τον εκθέτη του. Ο Μ.Κ.Δ. παίρνει τους κοινούς παράγοντες με τον μικρότερο εκθέτη, το Ε.Κ.Π. όλους τους παράγοντες με τον μεγαλύτερο. Αριθμοί, μονώνυμα, πολυώνυμα.
Μόνο η εφαρμογή: Ε.Κ.Π. και Μ.Κ.Δ. παραστάσεων
§ 1.9–1.10
Ρητές παραστάσεις και πράξεις
Ρητή παράσταση με αριθμητή και παρονομαστή παραγοντοποιημένους, οι κοινοί παράγοντες διαγραμμένοι· πίνακας τιμών ή γραφική παράσταση με την τρύπα στους περιορισμούς. Πρόσθεση πάνω στο Ε.Κ.Π. των παρονομαστών, με τον παράγοντα που λείπει σε κάθε κλάσμα.
Μόνο η εφαρμογή: Ρητές παραστάσεις και πράξεις
Κεφ. 2Εξισώσεις – Ανισώσεις

§ 2.1
Η εξίσωση αx + β = 0
Η εξίσωση ως ζυγαριά σε ισορροπία, με τα αρνητικά ως μπαλόνια. Δοκιμάζεις τιμές του x και λύνεις βήμα-βήμα, παίρνοντας το ίδιο και από τα δύο μέλη. Μοναδική λύση, αδύνατη εξίσωση, ταυτότητα.
Μόνο η εφαρμογή: Η εξίσωση αx + β = 0
§ 2.2
Εξισώσεις 2ου βαθμού
Η εξίσωση αx² + βx + γ = 0 με τη γραφική παράσταση του y = αx² + βx + γ, όπου οι λύσεις είναι τα σημεία στον άξονα x. Διακρίνουσα, τύπος, δύο, μία ή καμία λύση, λύση με παραγοντοποίηση.
Μόνο η εφαρμογή: Εξισώσεις 2ου βαθμού
§ 2.3
Προβλήματα με εξισώσεις 2ου βαθμού
Προβλήματα με ορθογώνια, ορθογώνιο τρίγωνο και κήπο με διάδρομο. Δοκιμάζεις τιμές του x πάνω στο σχήμα και μετά λύνεις με εξίσωση 2ου βαθμού βήμα-βήμα, απορρίπτοντας τη λύση που δεν ταιριάζει στο πρόβλημα.
Μόνο η εφαρμογή: Προβλήματα με εξισώσεις 2ου βαθμού
§ 2.4
Κλασματικές εξισώσεις
Τα δύο μέλη μιας κλασματικής εξίσωσης ως καμπύλες, οι λύσεις εκεί όπου συναντιούνται. Βήμα-βήμα: περιορισμοί, Ε.Κ.Π., απαλοιφή παρονομαστών, λύση, έλεγχος. Η λύση που είναι περιορισμός απορρίπτεται και φαίνεται στο γράφημα γιατί.
Μόνο η εφαρμογή: Κλασματικές εξισώσεις
§ 2.5
Ανισότητες και ανισώσεις
Δοκιμάζεις τιμές του x πάνω στην αριθμογραμμή και βλέπεις αν ικανοποιούν την ανίσωση. Λύση βήμα-βήμα, οι λύσεις ως ημιευθεία με γεμάτο ή άδειο άκρο, και δύο αριθμογραμμές που δείχνουν γιατί η φορά αλλάζει όταν πολλαπλασιάζεις με αρνητικό.
Μόνο η εφαρμογή: Ανισότητες και ανισώσεις
Κεφ. 3Συστήματα γραμμικών εξισώσεων

§ 3.1
Η γραμμική εξίσωση αx + βy = γ
Σύρε ένα σημείο Μ(x, y) και δες αν επαληθεύει την εξίσωση αx + βy = γ. Οι λύσεις σχηματίζουν ευθεία, που σχεδιάζεται από τα σημεία όπου τέμνει τους άξονες. Οι περιπτώσεις y = κ, x = κ, 0x + 0y = γ.
Μόνο η εφαρμογή: Η γραμμική εξίσωση αx + βy = γ
§ 3.2–3.3
Γραμμικά συστήματα
Δύο εξισώσεις αx + βy = γ ως δύο ευθείες. Η λύση του συστήματος είναι το κοινό τους σημείο: μία λύση, καμία (παράλληλες, αδύνατο) ή άπειρες (ίδια ευθεία, αόριστο). Επίλυση βήμα βήμα με αντικατάσταση και με αντίθετους συντελεστές, με επαλήθευση.
Μόνο η εφαρμογή: Γραμμικά συστήματα
Κεφ. 4Συναρτήσεις

§ 4.1
Η συνάρτηση y = αx²
Άλλαξε το α και δες την παραβολή y = αx² να ανοίγει ή να κλείνει σε σχέση με την y = x², προς τα πάνω ή προς τα κάτω. Σημείο Μ πάνω στην καμπύλη, το συμμετρικό του ως προς τον y′y, πίνακας τιμών, ελάχιστο και μέγιστο, η y = −αx².
Μόνο η εφαρμογή: Η συνάρτηση y = αx²
Γεωμετρία – Τριγωνομετρία
Κεφ. 1Γεωμετρία

§ 1.1
Ισότητα τριγώνων
Δίνεις στοιχεία ενός τριγώνου (πλευρές, γωνίες) και βλέπεις κάθε τρίγωνο που τα έχει, με την κατασκευή που βρίσκει την τρίτη κορυφή. Τα κριτήρια ΠΓΠ, ΓΠΓ και ΠΠΠ δίνουν πάντα ένα μόνο τρίγωνο· το ΠΠΓ μπορεί να δώσει δύο, το ΓΓΓ το ίδιο σχήμα σε κάθε μέγεθος. Κριτήρια ισότητας ορθογωνίων τριγώνων.
Μόνο η εφαρμογή: Ισότητα τριγώνων
§ 1.2
Λόγος ευθυγράμμων τμημάτων
Σύρεις τα άκρα δύο τμημάτων ΑΒ, ΓΔ και βλέπεις τον λόγο τους ως κλάσμα, με το «Κοινό μέτρο» να δείχνει γιατί δεν εξαρτάται από τη μονάδα. Στη «Διαίρεση σε λόγο» βρίσκεις το σημείο Μ που χωρίζει το ΑΒ σε δοσμένο λόγο, σέρνοντάς το ή παρακολουθώντας την κατασκευή με κανόνα και διαβήτη βήμα-βήμα.
Μόνο η εφαρμογή: Λόγος ευθυγράμμων τμημάτων
§ 1.3
Θεώρημα του Θαλή
Σύρεις τρεις παράλληλες ευθείες και δύο ευθείες που τις τέμνουν, και βλέπεις τους λόγους ΑΒ/ΒΓ και Α′Β′/Β′Γ′ να μένουν ίσοι όσο κι αν τις μετακινείς. Στρίβοντας μόνο τη μεσαία παράλληλη βλέπεις τους λόγους να χωρίζουν, δηλαδή γιατί χρειάζεται η παραλληλία. Σε τρίγωνο με ΔΕ παράλληλη στη ΒΓ ελέγχεις το ΑΔ/ΔΒ = ΑΕ/ΕΓ.
Μόνο η εφαρμογή: Θεώρημα του Θαλή
§ 1.4
Ομοιοθεσία
Σύρεις τις κορυφές ενός σχήματος F και το κέντρο Ο, αλλάζεις τον λόγο λ από −3 έως 3 και με το «από F σε F′» βλέπεις το σχήμα να μεγαλώνει, να μικραίνει ή να περνά στην απέναντι πλευρά του Ο. Οι τιμές ΟΑ′ = |λ|·ΟΑ και Α′Β′ = |λ|·ΑΒ ενημερώνονται ζωντανά, μαζί με τα βελάκια παραλληλίας στις αντίστοιχες πλευρές.
Μόνο η εφαρμογή: Ομοιοθεσία
§ 1.5
Ομοιότητα
Στο «Δύο ίσες γωνίες» ρυθμίζεις τις γωνίες Β, Γ και τον λόγο λ και βλέπεις το τρίγωνο Α′Β′Γ′ να παίρνει αυτόματα τις ίδιες γωνίες και πλευρές λ φορές μεγαλύτερες — δύο ίσες γωνίες αρκούν για ομοιότητα. Στο «Ποια είναι όμοια;» διαλέγεις ποιο από τρία τρίγωνα είναι όμοιο με το ΑΒΓ συγκρίνοντας τους λόγους μικρότερη/μικρότερη, μεσαία/μεσαία, μεγαλύτερη/μεγαλύτερη, και βλέπεις το σωστό να πετάει πάνω στο ΑΒΓ με κοινή κορυφή το Α και την τρίτη πλευρά παράλληλη στη ΒΓ.
Μόνο η εφαρμογή: Ομοιότητα
§ 1.6
Λόγος εμβαδών ομοίων σχημάτων
Διαλέγεις σχήμα F (τρίγωνο με σερνόμενη κορυφή, τετράγωνο ή σχήμα Γ) και λόγο ομοιότητας λ από 0,5 έως 3, και βλέπεις το F και το όμοιό του F′ κομμένα στα ίδια μικρά κομματάκια. Μετράς πόσα κομματάκια χωράει το καθένα και βλέπεις ζωντανά τον λόγο περιμέτρων Π′/Π = λ και τον λόγο εμβαδών Ε′/Ε = λ². Θεωρία, λυμένα παραδείγματα και ασκήσεις, Γ΄ Γυμνασίου.
Μόνο η εφαρμογή: Λόγος εμβαδών ομοίων σχημάτων
Κεφ. 2Τριγωνομετρία

§ 2.1
Τριγωνομετρικοί αριθμοί γωνίας 0°–180°
Σύρεις ένα σημείο Μ(x, y) πάνω σε ορθοκανονικό σύστημα αξόνων και βλέπεις τους τριγωνομετρικούς αριθμούς ημω, συνω, εφω της γωνίας ω = xΟΜ να υπολογίζονται ζωντανά από το ρ = ΟΜ. Με «Μόνο πάνω στην ημιευθεία ΟΜ» βλέπεις ότι οι αριθμοί δεν αλλάζουν όσο κρατάς την ίδια γωνία. Στον «Μοναδιαίο κύκλο» ρυθμίζεις το ω από 0° έως 180° με ρυθμιστικό ή σέρνοντας το Μ πάνω στο τόξο, με ρ = 1: συνω = x, ημω = y. Θεωρία, λυμένα παραδείγματα και ασκήσεις, Γ΄ Γυμνασίου.
Μόνο η εφαρμογή: Τριγωνομετρικοί αριθμοί γωνίας 0°–180°
§ 2.2
Παραπληρωματικές γωνίες
Παραπληρωματικές γωνίες ω και 180° − ω. Σύρεις τα σημεία Μ ή Μ′ πάνω στον μοναδιαίο κύκλο, ή ρυθμίζεις το ω, και βλέπεις τα δύο σημεία συμμετρικά ως προς τον άξονα y′y, με ίδιο ημίτονο και αντίθετα συνημίτονο και εφαπτομένη. Θεωρία, λυμένα παραδείγματα και ασκήσεις, Γ΄ Γυμνασίου.
Μόνο η εφαρμογή: Παραπληρωματικές γωνίες
§ 2.3
Σχέσεις μεταξύ τριγωνομετρικών αριθμών
Στο «ημ²ω + συν²ω = 1» ρυθμίζεις τη γωνία ω ή σέρνεις το σημείο Μ πάνω στο τόξο του μοναδιαίου κύκλου, και βλέπεις τα τετράγωνα πάνω στις πλευρές του τριγώνου ΟΚΜ να επαληθεύουν το Πυθαγόρειο θεώρημα. Στο «Η εφω από ημω και συνω» βλέπεις τα όμοια τρίγωνα ΟΚΜ και ΟΑΤ που δίνουν εφω = ημω διά συνω. Στο «Υπολόγισε» δίνεται ένας τριγωνομετρικός αριθμός της γωνίας και βρίσκεις τους άλλους δύο, βήμα βήμα. Θεωρία, λυμένα παραδείγματα και ασκήσεις, Γ΄ Γυμνασίου.
Μόνο η εφαρμογή: Σχέσεις μεταξύ τριγωνομετρικών αριθμών
§ 2.4
Νόμος των ημιτόνων
Ο νόμος των ημιτόνων α/ημΑ = β/ημΒ = γ/ημΓ σε τρίγωνο. Στο «Σύρε το τρίγωνο» μετακινείς τις κορυφές και βλέπεις τους τρεις λόγους να μένουν ίσοι, με τρεις μπάρες ίσου μήκους. Στο «Επίλυσε» δίνονται στοιχεία ενός τριγώνου (δύο γωνίες και πλευρά, ή δύο πλευρές και γωνία απέναντι σε μία απ’ αυτές) και το λύνεις βήμα βήμα, με την κατασκευή της ασαφούς περίπτωσης να δείχνει πότε υπάρχουν 0, 1 ή 2 τρίγωνα. Θεωρία, λυμένα παραδείγματα και ασκήσεις, Γ΄ Γυμνασίου.
Μόνο η εφαρμογή: Νόμος των ημιτόνων
§ 2.4
Νόμος των συνημιτόνων
Ο νόμος των συνημιτόνων α² = β² + γ² − 2βγ·συνΑ σε τρίγωνο. Στο «Σύρε το τρίγωνο» τα τετράγωνα πάνω στις πλευρές δείχνουν τα α², β², γ², με δύο μπάρες που συγκρίνουν το α² με το β² + γ²· από το πρόσημο του συνΑ βλέπεις αν το τρίγωνο είναι οξυγώνιο, ορθογώνιο ή αμβλυγώνιο. Στο «Επίλυσε» δίνονται δύο πλευρές και η γωνία τους, ή τρεις πλευρές, και το λύνεις βήμα βήμα, με μία περίπτωση όπου το τρίγωνο δεν υπάρχει. Θεωρία, λυμένα παραδείγματα και ασκήσεις, Γ΄ Γυμνασίου.
Μόνο η εφαρμογή: Νόμος των συνημιτόνων
Χρειάζεται βοήθεια στα Μαθηματικά; Ξεκινάμε με μια συνεδρία αξιολόγησης.
Κλείστε αξιολόγηση